Avrupa Parlamentosu’nun, TSK‘ya yönelik 1974’te kadın ve kız çocuklarına yönelik cinsel şiddet uygulandığı iddiasını tanıyan kararı, Türkiye ile Kuzey Kıbrıs yönetiminin sert tepkisini çekti.Avrupa Parlamentosu’nun (AP) 8 Temmuz’da aldığı, “1974 müdahalesinin Kıbrıslı kadınlar ve kız çocukları üzerindeki etkileri” başlıklı karara, Türkiye ve Kuzey Kıbrıs yönetimi sert tepki gösterdi.
Türk Dışişleri Bakanlığı’nın ardından Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz da, kararı “yok hükmünde” diye nitelendirdi. Yılmaz, dünyada sadece Türkiye tarafından tanınan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ne (KKTC) yaptığı ziyaret sırasında Kuzey Kıbrıs Başbakanı Ünal Üstel ile düzenlediği basın toplantısında “Biz bu kararı elbette ki hiçbir şekilde tanımıyoruz. Yok hükmünde bir karar olarak görüyoruz. AP maalesef Rum kesiminin propagandalarına alet edilmiştir” ifadesini kullandı.
Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran da, X hesabından paylaştığı mesajda, “Avrupa Parlamentosu’nun, Kıbrıs konusunda kabul ettiği ve kahraman Türk Silahlı Kuvvetlerimize yönelik asılsız iddialar içeren kararı kabul edilemez buluyor, en güçlü şekilde kınıyorum” ifadelerini kullandı. Duran mesajında, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin Kıbrıs’a barış ve güvenlik getirdiğini dile getirerek “Siyasi saiklerle alınan hiçbir karar bu gerçeği değiştiremeyecek, Türkiye’nin Kıbrıs davasındaki kararlı duruşunu gölgeleyemeyecektir” dedi:
KKTC Cumhurbaşkanlığı’nın X hesabından paylaşılan mesajda ise, “Avrupa Parlamentosu’nun aldığı, siyasi amaçlarla ve tarafgir bir yaklaşımla tarihi yeniden inşa etme çabasının ürünü olan bu karar ile kararın alınmasında izlenen tek yanlı süreç, Parlamento”nun saygınlığını, güvenirliğini ve kararlarının dikkate alınma potansiyelini zedelemekten başka herhangi bir sonuç doğurmamaktadır” denildi:
AP’nin kararı ne içeriyor?
Avrupa Parlamentosu üyesi Yunan milletvekili Eleonora Meleti’nin raportörlüğünde gündeme alınan karar, AP’deki oylamada 33’e karşı 575 oyla kabul edilmişti. Oylamada 43 milletvekili ise çekimser kalmıştı.
AP kararında, Kıbrıs Barış Harekatı sırasında Türk ordusu cinsel şiddet uygulamakla suçlanıyor, “Cenevre Sözleşmeleri’nin ciddi bir ihlali anlamına gelen cinsel şiddetin bir silah olarak kullanılması şiddetle kınanıyor.” Kararda ayrıca, Türkiye’den tazminat ve hayatta kalanlar ile aileleri için kapsamlı destek çağrısında bulunuluyor.
AP milletvekilleri ayrıca Lefkoşa’da cinsel şiddet mağduru kadınlar için bir anıt inşa edilmesini ve mağdurların tanıklıklarına resmi tanınma verilmesi girişimini destekliyor.
Türkiye’den askeri bölgeler ve arşivler üzerindeki tüm kısıtlamaları kaldırmasını isteyen AP, Ankara’yı 1974’te Türk Silahlı Kuvvetleri mensupları tarafından işlendiğini öne sürdüğü cinsel şiddet, zorla kaybetmeler ve uluslararası hukukun diğer ciddi ihlalleri ile ilgili, uluslararası makamlar ve Ada’nın güneyini yöneten Kıbrıs Cumhuriyeti ile tam iş birliği yapmaya davet ediyor.
Parlamento ayrıca Birleşmiş Milletler (BM) liderliğinde, Ada’nın yeniden birleşmesi için görüşmelerin acilen yeniden başlatılmasını ve tüm Türk kuvvetlerinin Kıbrıs’tan çekilmesini talep ediyor. Bunun yanı sıra Kıbrıs için tek çözümün, ilgili BM Güvenlik Konseyi kararlarında belirtildiği gibi, siyasi eşitlikle iki toplumlu, iki bölgeli bir federasyon temelinde adil, kapsamlı, uygulanabilir ve demokratik bir çözüm olduğunu vurguluyor.
“Bin 500 kadın cinsel şiddete maruz kaldı” iddiası
Eleonora Meleti, kararın oylanmasının ardından yaptığı açıklamada, 1974’te cinsel şiddete maruz kalan bazı kadınlarla Kıbrıs’ta bir araya geldiğini ve bu kişilerin yaşadığı travmanın tanınmasının çok önemli olduğunu dile getirdi.
“Bu kadınların acısının ve Kıbrıs halkının kolektif travmasının” duyulacağını ve görüleceğini vadettiklerini belirten Meleti, “tecavüzün o zaman sona ermediğini” ve “tecrit, dışlanma, reddedilme ve yalnızlık yoluyla devam ettiğini” savundu.
AP’deki Hristiyan demokrat, liberal-muhafazakar ve muhafazakar milletvekillerini çatısı altında toplayan Avrupa Halk Partisi’ne (EPP) üye Eleonora Meleti, 1974’te yaklaşık bin 500 kadın, çocuk ve erkeğin “Türk işgali” sırasında cinsel şiddete maruz kaldığını iddia ediyor.
DW/ ET,BK
